Washington , 25 ഏപ്രില് (H.S.)

വാഷിംഗ്ടൺ/ബീജിംഗ്: ഇറാനിൽ നിന്നുള്ള പെട്രോളിയം ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ അനധികൃത കടത്തിന് സഹായം നൽകിയ ചൈനീസ് എണ്ണ ശുദ്ധീകരണ ശാലയ്ക്കും (Refinery) 40-ലധികം അന്താരാഷ്ട്ര ഷിപ്പിംഗ് കമ്പനികൾക്കുമെതിരെ കടുത്ത ഉപരോധവുമായി അമേരിക്ക. ശനിയാഴ്ചയാണ് (ഏപ്രിൽ 25, 2026) യുഎസ് ട്രഷറി ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഇത് സംബന്ധിച്ച ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ഇറാൻ്റെ എണ്ണ കയറ്റുമതിയിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം തടയുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് ജോ ബൈഡൻ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഈ നീക്കം.

ഉപരോധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലം

ഇറാൻ്റെ വിവാദപരമായ ആണവ പദ്ധതികൾക്കും പശ്ചിമേഷ്യയിലെ ഭീകരവാദ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും സാമ്പത്തിക സഹായം ലഭിക്കുന്നത് എണ്ണ കയറ്റുമതിയിലൂടെയാണെന്നാണ് അമേരിക്കയുടെ ആരോപണം. ചൈനീസ് റിഫൈനറികൾ ഇറാനിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ എണ്ണ വാങ്ങുന്നത് വഴി ഈ വരുമാന സ്രോതസ്സ് സജീവമായി നിലനിൽക്കുന്നു. ഇറാന്റെ എണ്ണ വിപണന ശൃംഖലയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന 'ഷാഡോ ബാങ്കിംഗ്' സംവിധാനങ്ങളെയും എണ്ണക്കടത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന കപ്പലുകളെയും ലക്ഷ്യം വെച്ചാണ് പുതിയ ഉപരോധം.

പ്രധാന നടപടികൾ

ചൈന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പ്രമുഖ സ്വകാര്യ റിഫൈനറിക്കാണ് പുതിയ ഉത്തരവ് പ്രകാരം വിലക്കേർപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഇതിനുപുറമെ, ഹോങ്കോംഗ്, യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്, മാർഷൽ ഐലൻഡ്സ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത 40 ഷിപ്പിംഗ് കമ്പനികൾക്കും ഉപരോധമുണ്ട്. ഈ കമ്പനികളുടെ അമേരിക്കയിലുള്ള എല്ലാ സ്വത്തുക്കളും കണ്ടുകെട്ടാനും അമേരിക്കൻ പൗരന്മാരോ സ്ഥാപനങ്ങളോ ഇവർക്കൊപ്പം ബിസിനസ്സ് ചെയ്യുന്നത് തടയാനും ഉത്തരവിൽ പറയുന്നു.

ഇറാൻ എണ്ണ വിറ്റഴിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന 'മിഡിൽ മെൻ' (ഇടനിലക്കാർ) ആയി പ്രവർത്തിക്കുന്നവർക്കെതിരെയും കർശന നടപടിയുണ്ടാകുമെന്ന് യുഎസ് ട്രഷറി സെക്രട്ടറി അറിയിച്ചു. അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ എണ്ണവില വർദ്ധിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കിക്കൊണ്ട് തന്നെ ഇറാന്റെ വരുമാനത്തെ തകർക്കുക എന്ന തന്ത്രമാണ് അമേരിക്ക പയറ്റുന്നത്.

ചൈനയുടെയും ഇറാന്റെയും പ്രതികരണം

അമേരിക്കയുടെ ഏകപക്ഷീയമായ ഉപരോധത്തെ ചൈന ശക്തമായി അപലപിച്ചു. ചൈനയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള വ്യാപാര ബന്ധം അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങൾക്ക് അനുസൃതമാണെന്നും മൂന്നാമതൊരു രാജ്യം അതിൽ ഇടപെടുന്നത് അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്നും ചൈനീസ് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കി. അമേരിക്കയുടെ നീക്കം അന്താരാഷ്ട്ര വിതരണ ശൃംഖലയെ ബാധിക്കുമെന്നും ചൈന മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.

തങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക മേഖലയെ തകർക്കാനുള്ള അമേരിക്കയുടെ ശ്രമങ്ങൾ വിജയിക്കില്ലെന്നും ബദൽ മാർഗങ്ങളിലൂടെ എണ്ണ വ്യാപാരം തുടരുമെന്നും ഇറാൻ പ്രതികരിച്ചു. ഉപരോധം ലംഘിച്ച് ഇറാന്റെ എണ്ണ വാങ്ങുന്നതിൽ ചൈനയാണ് നിലവിൽ മുൻപന്തിയിലുള്ളത്.

ആഗോള വിപണിയിലെ ആഘാതം

പുതിയ ഉപരോധം ആഗോള എണ്ണവിലയിൽ നേരിയ ചലനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയേക്കാം. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനീസ് റിഫൈനറികൾക്കുള്ള നിയന്ത്രണം വിപണിയിലെ ലഭ്യതയെ ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. എന്നാൽ, റഷ്യ-യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധം തുടരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഊർജ്ജ വിപണിയിലുണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം മാറ്റങ്ങളെ ലോകരാജ്യങ്ങൾ ഉത്കണ്ഠയോടെയാണ് നോക്കിക്കാണുന്നത്. വരും ദിവസങ്ങളിൽ ജി7 രാജ്യങ്ങളും സമാനമായ നിലപാട് സ്വീകരിക്കുമോ എന്നാണ് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.

---------------

Hindusthan Samachar / Roshith K