Tehran , 24 ഓഗസ്റ്റ് (H.S.)

ടെഹ്റാൻ: പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സുരക്ഷാ-രാഷ്ട്രീയ സമവാക്യങ്ങളെ അടിമുടി മാറ്റിമറിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള നിർണായക നീക്കത്തിൽ, സൗദി അറേബ്യ, തുർക്കി, പാകിസ്ഥാൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് രൂപീകരിച്ച ത്രികക്ഷി സംയുക്ത പ്രതിരോധ സഖ്യത്തിലേക്ക് ഇറാന് ക്ഷണം ലഭിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട്. 'മക്ക സംയുക്ത പ്രതിരോധ കരാർ' (Mecca Joint Defence Agreement) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ സഖ്യത്തിൽ ചേരാൻ ലഭിച്ച നിർദ്ദേശം ടെഹ്റാൻ ഗൗരവമായി പരിഗണിച്ചു വരികയാണെന്ന് ഉന്നത ഇറാനിയൻ വൃത്തങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കി.

ഇറാൻ പാർലമെന്റിന്റെ വാർത്താ ഏജൻസിയായ ഖാനേ മെല്ലത്തിന്റെ (Khaneh Mellat) മേധാവി മെഹ്ദി റഹീമിയാണ് ലെബനൻ ആസ്ഥാനമായുള്ള വാർത്താ ചാനലിന് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ ഈ വെളിപ്പെടുത്തൽ നടത്തിയത്. പശ്ചിമേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ ഒരു പൊതു 'മേഖലാ സുരക്ഷാ കുട' (Regional Security Umbrella) രൂപീകരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഈ നീക്കമെന്നും, ഇറാൻ ദീർഘകാലമായി ആവശ്യപ്പെടുന്ന ഒരു കാര്യമായതിനാൽ ഇതിനെ വലിയൊരു നയതന്ത്ര വിജയമായാണ് കാണുന്നതെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. എന്നാൽ, ഈ വിഷയത്തിൽ ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം ഇതുവരെ ഔദ്യോഗികമായി പ്രതികരിച്ചിട്ടില്ല.

നാറ്റോ മാതൃകയിലുള്ള 'മക്ക പ്രതിരോധ കരാർ'

ഓഗസ്റ്റ് 7-നാണ് സൗദി അറേബ്യ, തുർക്കി, പാകിസ്ഥാൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് ചരിത്രപരമായ ഈ പ്രതിരോധ കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചത്. അമേരിക്കൻ നേതൃത്വത്തിലുള്ള നാറ്റോ (NATO) സഖ്യത്തിന്റെ അതേ മാതൃകയിലാണ് ഇതിന്റെ പ്രവർത്തന ഘടന. കരാറിലെ വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരം അംഗരാജ്യങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഒന്നിന് നേരെ ഉണ്ടാകുന്ന സായുധ ആക്രമണം മൂന്ന് രാജ്യങ്ങൾക്കും എതിരെയുള്ള ആക്രമണമായി കണക്കാക്കുകയും സംയുക്തമായി തിരിച്ചടിക്കുകയും ചെയ്യും. സൈനിക സഹകരണം, സംയുക്ത പരിശീലനം, പ്രതിരോധ സാങ്കേതിക വിദ്യകളുടെ കൈമാറ്റം എന്നിവയും കരാറിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളാണ്. തുർക്കി വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കണക്കുകൂട്ടലുകൾ പ്രകാരം ഈജിപ്തും ബംഗ്ലാദേശും ഭാവിയിൽ ഈ സഖ്യത്തിൽ പങ്കാളികളാകാൻ താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

മാറിമറിയുന്ന പശ്ചിമേഷ്യൻ ഭൗമരാഷ്ട്രീയം

തുടക്കത്തിൽ ഈ ത്രികക്ഷി സഖ്യം രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ, ഇറാന്റെ സ്വാധീനത്തെ ചെറുക്കാനും ഹൂതികൾ അടക്കമുള്ള ഇതര സേനകളിൽ നിന്നുള്ള ഭീഷണി പ്രതിരോധിക്കാനും സൗദി അറേബ്യ സ്വീകരിച്ച മുൻകരുതലായിട്ടാണ് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ഇതിനെ വിലയിരുത്തിയിരുന്നത്. സഖ്യം പ്രഖ്യാപിച്ച വേളയിൽ കടുത്ത വിമർശനവുമായി ഇറാൻ രംഗത്തെത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

എന്നാൽ, പുതിയ സാഹചര്യത്തിൽ ഇറാൻ കൂടി ഈ സഖ്യത്തിന്റെ ഭാഗമാവുകയാണെങ്കിൽ, പതിറ്റാണ്ടുകളായി മേഖലയിൽ നിലനിൽക്കുന്ന സൗദി-ഇറാൻ ശത്രുതയ്ക്കും ശീതസമരത്തിനും വലിയ അയവുണ്ടാകും. ഇത് ഇസ്ലാമിക രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഐക്യത്തിനും പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധസമാനമായ സംഘർഷങ്ങൾ ലഘൂകരിക്കുന്നതിനും കാരണമായേക്കും.

അതേസമയം, സൗദിയും തുർക്കിയും പാകിസ്ഥാനും തമ്മിലുള്ള ഈ സൈനിക സഖ്യത്തെ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് നേരത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്തിരുന്നു. തങ്ങളുടെ സുരക്ഷ സ്വന്തം നിലയിൽ ഉറപ്പാക്കാൻ മേഖലയിലെ രാജ്യങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നത് ഒരു സുപ്രധാന ചുവടുവെപ്പാണെന്നാണ് ട്രംപ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. എന്നാൽ യുഎസും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ഇറാന്റെ സാധ്യമായ പ്രവേശനം ആഗോള തലത്തിൽ തന്നെ അതീവ ജാഗ്രതയോടെയാണ് രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.

---------------

Hindusthan Samachar / Roshith K