Newdelhi, 16 ഏപ്രില് (H.S.)

ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രത്തിലെ സുപ്രധാന ചുവടുവെപ്പായ വനിതാ സംവരണ ബിൽ നിയമമായി മാറിയെങ്കിലും, അത് നടപ്പിലാക്കുന്നതിന് മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം അഥവാ ഡിലിമിറ്റേഷൻ എന്ന കടമ്പ കൂടി കടക്കേണ്ടതുണ്ട്. എന്തുകൊണ്ടാണ് വനിതാ സംവരണം നടപ്പിലാക്കാൻ മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം അനിവാര്യമാകുന്നത് എന്ന് പരിശോധിക്കാം.

എന്താണ് മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം (Delimitation)?

ജനസംഖ്യയിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ലോക്സഭാ, നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങളുടെ അതിർത്തികൾ പുനർനിശ്ചയിക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്. ഭരണഘടനയുടെ 82-ാം അനുച്ഛേദ പ്രകാരം ഓരോ സെൻസസിന് ശേഷവും മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടത്തേണ്ടതുണ്ട്. ജനസംഖ്യയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ എല്ലാ വോട്ടർമാർക്കും തുല്യ പ്രാതിനിധ്യം ഉറപ്പാക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം.

വനിതാ സംവരണവുമായുള്ള ബന്ധം

2023-ൽ പാർലമെന്റ് പാസാക്കിയ 'നാരി ശക്തി വന്ദൻ അഭിനിയാൻ' (വനിതാ സംവരണ ബിൽ) പ്രകാരം ലോക്സഭയിലും സംസ്ഥാന നിയമസഭകളിലും 33 ശതമാനം സീറ്റുകൾ സ്ത്രീകൾക്കായി സംവരണം ചെയ്യും. എന്നാൽ, ഈ ബില്ലിലെ ഒരു പ്രധാന നിബന്ധന പ്രകാരം, അടുത്ത സെൻസസ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതിനും അതിനുശേഷം മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടന്നതിനും ശേഷം മാത്രമേ സംവരണം പ്രാബല്യത്തിൽ വരികയുള്ളൂ.

ഇതിന്റെ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

-

സീറ്റുകളുടെ വർദ്ധനവ്: നിലവിലുള്ള 543 ലോക്സഭാ സീറ്റുകളിൽ മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടക്കുമ്പോൾ അംഗങ്ങളുടെ എണ്ണം വർദ്ധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട് (ഉദാഹരണത്തിന് 850 വരെ). പുതിയ മണ്ഡലങ്ങൾ നിലവിൽ വരുമ്പോൾ മാത്രമേ സ്ത്രീകൾക്കായി കൃത്യമായി 33 ശതമാനം സീറ്റുകൾ നീക്കിവെക്കാൻ സാധിക്കൂ.

-

റൊട്ടേഷൻ രീതി: വനിതാ സംവരണം ഓരോ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും മാറി മാറി വരുന്ന (Rotation) രീതിയിലാണ് വിഭാവനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. മണ്ഡലങ്ങളുടെ അതിർത്തികൾ വ്യക്തമായി നിശ്ചയിക്കാതെ ഏത് മണ്ഡലമാണ് സ്ത്രീകൾക്കായി മാറ്റിവെക്കേണ്ടതെന്ന് തീരുമാനിക്കാൻ കഴിയില്ല.

-

ജനസംഖ്യാ അടിസ്ഥാനം: 1971-ലെ സെൻസസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് നിലവിൽ മണ്ഡലങ്ങൾ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. കഴിഞ്ഞ 50 വർഷത്തിനിടയിൽ ജനസംഖ്യയിലുണ്ടായ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പുതിയ സെൻസസ് റിപ്പോർട്ട് അടിസ്ഥാനമാക്കി മാത്രമേ നീതിയുക്തമായ സംവരണം നടപ്പിലാക്കാൻ കഴിയൂ.

എപ്പോഴായിരിക്കും ഇത് നടപ്പിലാകുക?

2021-ൽ നടക്കേണ്ടിയിരുന്ന സെൻസസ് കോവിഡ് കാരണം മാറ്റിവെച്ചിരുന്നു. കേന്ദ്ര സർക്കാർ വരാനിരിക്കുന്ന വർഷങ്ങളിൽ സെൻസസ് പൂർത്തിയാക്കുകയും അതിനുശേഷം ഡിലിമിറ്റേഷൻ കമ്മീഷൻ രൂപീകരിച്ച് റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കുകയും വേണം. ഈ നടപടിക്രമങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ സമയമെടുക്കുമെന്നതിനാൽ 2029-ലെ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മാത്രമേ വനിതാ സംവരണം പൂർണ്ണതോതിൽ നടപ്പിലാക്കാൻ സാധിക്കൂ എന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്.

രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം

പ്രതിപക്ഷ പാർട്ടികൾ ഈ കടമ്പകളെ വിമർശിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഭാവിയിൽ ഉണ്ടാകാവുന്ന നിയമതടസ്സങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനാണ് സെൻസസും മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയവും പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം സംവരണം നടപ്പിലാക്കുന്നതെന്ന് സർക്കാർ വാദിക്കുന്നു. മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടക്കുമ്പോൾ ഉത്തരേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ സീറ്റുകൾ വർദ്ധിക്കുമെന്നത് ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ ആശങ്കയുണ്ടാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, വനിതാ സംവരണത്തിന്റെ സുഗമമായ നടത്തിപ്പിന് ഇത് അനിവാര്യമാണെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.

ചുരുക്കത്തിൽ, സ്ത്രീകളുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും വലിയ പ്രായോഗിക ചുവടുവെപ്പാണ് വരാനിരിക്കുന്ന മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ ബിൽ.

---------------

Hindusthan Samachar / Roshith K